સીતા સ્વયંવર

રાજકુમારી સીતા મિથિલાના રાજા જનકની સુંદર અને સદ્ગુણી પુત્રી હતી. રાજા જનક પાસે ભગવાન શિવનું એક અત્યંત શક્તિશાળી ધનુષ હતું, જેનું નામ પિનાક હતું. તેમણે જાહેર કર્યું કે જે કોઈ આ વિશાળ ધનુષ્ય ઉઠાવીને તેની પણછ ચઢાવી શકશે, તે સીતાનો પતિ બનશે. સ્વયંવર સમારંભ માટે દૂર-દૂરથી રાજકુમારો અને રાજાઓ આવી પહોંચ્યા. એક પછી એક, દરેક યોદ્ધાએ એ દિવ્ય ધનુષ ઉઠાવવાનો પ્રયાસ કર્યો, પરંતુ કોઈ તેને એક ઇંચ પણ હલાવી ન શક્યું. રાવણ જેવા પ્રતાપી રાજાઓ પણ આ પ્રયત્નમાં નિષ્ફળ રહ્યા. વિશાળ સભાખંડ નિરાશાથી છવાઈ ગયો. ત્યારે ઋષિ વિશ્વામિત્રના માર્ગદર્શન હેઠળ યુવાન રામ પોતાના ભાઈ લક્ષ્મણ સાથે ત્યાં આવ્યા. ઋષિએ રામને ધનુષ ઉઠાવવા કહ્યું. રામે એ પવિત્ર શસ્ત્ર સમક્ષ આદરપૂર્વક નમન કર્યું અને અત્યંત સહજતા તથા સૌમ્યતાથી તેને ઉઠાવી લીધું. જેવું તેમણે પણછ ચઢાવવા ધનુષ વાળ્યું, એટલો જબરદસ્ત બળ લાગ્યો કે ધનુષ વચ્ચેથી બે ટુકડા થઈ ગયું. એ ગર્જના સમાન અવાજ ત્રણેય લોકમાં ગૂંજી ઊઠ્યો. સીતાએ હર્ષભેર રામના ગળામાં વિજયમાળ પહેરાવી, તેમને પોતાના પતિ તરીકે વરણ કર્યા. આ રીતે રામ અને સીતાના દિવ્ય વિવાહ ઉજવાયા, અને સમગ્ર મિથિલા નગરી અપાર આનંદ અને ઉત્સવથી ઝૂમી ઊઠી.