राजा हरिश्चंद्र

राजा हरिश्चंद्र सत्य आणि धर्माशी असलेल्या आपल्या अटळ निष्ठेसाठी प्रसिद्ध होता. एकदा देवांमध्ये वाद झाला की कोणता मनुष्य सर्व परिस्थितींमध्ये सत्यावर ठाम राहू शकतो का. ऋषी विश्वामित्रांनी हरिश्चंद्राची परीक्षा घेण्याचे ठरवले. विश्वामित्रांनी हरिश्चंद्राकडे त्याचे संपूर्ण राज्य दानात मागितले. हरिश्चंद्राने एक क्षणाचाही विचार न करता ते देऊन टाकले. मग विश्वामित्रांनी आणखी मागणी केली. आता काहीच उरले नव्हते, तेव्हा हरिश्चंद्राने आपली पत्नी शैव्या आणि पुत्र रोहितश्व यांना दासत्वात विकले. स्वतःला त्याने एका स्मशानाच्या रक्षकाकडे विकले. हरिश्चंद्र स्मशानात काम करू लागला, मृतांचे दहन करू लागला. एका रात्री त्याच्या स्वतःच्या मुलाचा सर्पदंशाने मृत्यू झाला. शैव्या रडत रडत मुलाचे शव घेऊन आली. हरिश्चंद्राने आपल्या मुलाला ओळखले, परंतु योग्य कर न घेता शव जाळण्यास त्याने नकार दिला, कारण तेच त्याचे कर्तव्य होते. त्याच क्षणी सर्व देव प्रकट झाले. विश्वामित्रांनी घोषणा केली की हरिश्चंद्राने सत्याची सर्वात कठीण परीक्षा उत्तीर्ण केली आहे. सर्व काही पूर्ववत झाले आणि त्याच्या पुत्राला पुन्हा जीवन प्राप्त झाले.